زیست‌شناسی سؤال ۱ کنکور ۱۴۰۵
کدام مورد دربارهٔ حرکات نمایشی فیل‌های سیرک، نادرست است؟
پاسخ رسمی: گزینهٔ ۳
پاسخ تشریحی
پاسخ: گزینهٔ ۳
سؤال یادگیری جانوران را می‌سنجد. کتاب زیست‌شناسی ، فصل (یادگیری و رفتار)، حرکات نمایشی جانوران سیرک را به «شرطی شدن فعال» و «یادگیری با آزمون و خطا» مربوط می‌کند. نقش‌پذیری و حل مسئله دو نوع یادگیری دیگرند.
- )
درست؛ در شرطی شدن فعال، جانور بین رفتار خود با پاداش یا تنبیهی که دریافت می‌کند ارتباط برقرار می‌کند و در آینده رفتاری را تکرار می‌کند یا از انجام آن خودداری می‌کند. فعالیت ـ«ب» کتاب دربارهٔ آموختن حرکات نمایشی در سیرک است و پاسخ آن با آموزش بر پایهٔ پاداش و تنبیه (شرطی شدن فعال) داده می‌شود.
- )
درست؛ عبارت گزینه با تعریف کتاب از رفتار «حل مسئله» هم‌خوان است: جانور بین تجربه‌های گذشته و موقعیت جدید ارتباط برقرار می‌کند. در شرطی شدن فعال هم جانور تجربهٔ پاداش یا تنبیه را به یاد دارد و بر پایهٔ آن رفتار را تکرار یا ترک می‌کند. این گزینه به دورهٔ مشخصی از زندگی وابسته نیست و پاسخ را عوض نمی‌کند.
- )
نادرست؛ در کتاب فقط نقش‌پذیری به دورهٔ مشخصی از زندگی جانور محدود است («دورهٔ حساس» پس از خروج از تخم). یادگیری با آزمون و خطا محدود به چنین دوره‌ای نیست و واژهٔ «منحصراً» گزینه را نادرست می‌کند.
- )
درست؛ شرطی شدن فعال همان یادگیری با آزمون و خطا است؛ موش اسکینر ابتدا به‌طور تصادفی اهرم را فشار داد و سپس ارتباط آن را با پاداش آموخت.
چرا درست، چرا نادرست
- گزینهٔ ۱درسترفتار در اثر ارتباط بین رفتار و پاداش یا تنبیه ایجاد شده است.
- گزینهٔ ۲درستحاصل مقایسهٔ موقعیت فعلی با تجربیات در ذهن مانده است.
- گزینهٔ ۳نادرستمنحصراً در دورهٔ کوتاه و مشخصی از زندگی آموخته شده است.
- گزینهٔ ۴درستبا کمک آزمون و خطا آموخته شده است.
از کتاب
گزینهٔ ۳
گزینهٔ ۴
