زیست‌شناسی سؤال ۸ کنکور ۱۴۰۵
مطابق با اطلاعات کتاب درسی، کدام مورد درخصوص تنظیم بیان هر ژن هستهٔ یوکاریوتی که در مرحلهٔ رونویسی قرار دارد، به‌طور حتم درست است؟
پاسخ رسمی: گزینهٔ ۲
پاسخ تشریحی
پاسخ: گزینهٔ ۲
سؤال تنظیم رونویسی را در یوکاریوت‌ها می‌سنجد (زیست‌شناسی ، فصل : جریان اطلاعات در یاخته). عبارت «به‌طور حتم» یعنی گزینه باید برای هر ژن درست باشد.
- )
نادرست؛ کتاب می‌گوید «ممکن است» عوامل رونویسی دیگری به توالی افزاینده متصل شوند. پس هر ژن توالی افزاینده ندارد و نزدیک شدن آن به راه‌انداز برای همهٔ ژن‌ها لازم نیست.
- )
درست؛ رنابسپاراز به‌تنهایی راه‌انداز را نمی‌شناسد و به عوامل رونویسی نیاز دارد. تمایل پیوستن این پروتئین‌ها به راه‌انداز در اثر عواملی تغییر می‌کند و مقدار رونویسی ژن هم تغییر می‌کند. این مورد دربارهٔ هر ژن یوکاریوتی صدق می‌کند.
- )
نادرست؛ رونویسی با پیوستن رنابسپاراز به راه‌انداز و با کمک عوامل رونویسی آغاز می‌شود. توالی افزاینده فقط سرعت رونویسی را افزایش می‌دهد و همهٔ ژن‌ها آن را ندارند.
- )
نادرست؛ در شکل و شکل بخشی از دنا که با «توالی افزاینده» مشخص شده، کوتاه‌تر از بخش علامت‌گذاری‌شدهٔ «راه‌انداز» دیده می‌شود. پس طول افزاینده بیش از راه‌انداز نیست.
چرا درست، چرا نادرست
- گزینهٔ ۱نادرستپیش از اتصال هر دو عامل رونویسی به یکدیگر، لازم است توالی افزاینده به راه‌انداز نزدیک شود.
- گزینهٔ ۲درستدر پی تغییر ساختاری عوامل رونویسی، میزان بیان ژن تعیین می‌شود.
عبارت «تغییر ساختاری عوامل رونویسی» در کتاب نیست؛ کتاب فقط می‌گوید تمایل پیوستن این پروتئین‌ها به راه‌انداز در اثر عواملی تغییر می‌کند. تغییر شکل مهارکننده با لاکتوز (زیست‌شناسی ۳ ص ۳۴) دربارهٔ پروکاریوت و مهارکننده است نه عامل رونویسی یوکاریوتی. جستجو: تغییر شکل، تغییر ساختار، عامل رونویسی، تمایل.
- گزینهٔ ۳نادرستپس از اتصال عوامل رونویسی به توالی افزاینده، بیان ژن آغاز می‌شود.
- گزینهٔ ۴نادرستطول توالی افزاینده بیش از طول راه‌انداز است.
کتاب طول افزاینده و راه‌انداز را مقایسه نمیکند؛ فقط شکل ۱۹ (کروشهٔ راه‌انداز بلندتر از کروشهٔ افزاینده) آن را نشان می‌دهد و آن پیوند پیشتر ثبت شده است.
از کتاب
گزینههای ۲ و ۳
گزینههای ۱، ۳ و ۴