سوال ۹۸ کنکور ارشد مدیریت ۱۴۰۰

پاسخ: گزینهٔ ۴ — درصد تغییر مقدار تقاضای یک کالا را بر درصد تغییر قیمت کالای دیگر تقسیم می‌کنیم.

کشش قیمتی متقابل تقاضا (cross-price elasticity of demand) از مفاهیم نظریهٔ تقاضای اقتصاد خرد است. «متقابل» به تغییر قیمت کالای دیگر اشاره دارد و «کشش» مستلزم نسبت درصد تغییرات است:

واژهٔ تعیین‌کننده «قیمتی متقابل» است؛ بنابراین مخرج باید قیمت کالای $y$ باشد، نه کالای $x$.

• گزینهٔ ۱: نسبت مقدار به قیمت خود کالا، نسبت سطح متغیرهاست و پاسخ‌گویی را اندازه نمی‌گیرد. اگر سؤال همین نسبت را می‌خواست، درست بود، نه برای محاسبهٔ کشش.
• گزینهٔ ۲: نسبت مقدار به قیمت کالای دیگر، کالای دیگر را در نظر دارد اما همچنان سطح متغیرها را مقایسه می‌کند. تغییر و تبدیل آن به درصد، که برای کشش لازم‌اند، حذف شده‌اند.
• گزینهٔ ۳: نسبت درصد تغییر مقدار به درصد تغییر قیمت خود کالا، کشش قیمتی خودی (own-price elasticity) است. اگر واژهٔ «متقابل» در صورت سؤال نبود، این گزینه پاسخ بود.

کشش متقابل مثبت نشانهٔ جانشینی، مقدار منفی نشانهٔ مکمل‌بودن و صفر نشانهٔ نبود پاسخ موضعی به قیمت کالای دیگر است.

نکتهٔ کنکوری: کشش یعنی درصد تغییر تقسیم بر درصد تغییر؛ متقابل یعنی زیرنویس دو متغیر متفاوت باشد.