سوال ۱۶۱ کنکور ارشد مدیریت کسب‌وکار (MBA) ۱۴۰۴
ارزیابی انواع طرح سازمانی با استفاده از شاخص‌های عینی، موضوع اصلی مورد بررسی در کدام دیدگاه سازمان است؟
پاسخ صحیح: گزینهٔ B — نوگرایی
پاسخ: گزینهٔ ۲ — دیدگاه نوگرایی (modernist perspective)، طرح سازمانی را با شاخص‌های عینی عملکرد ارزیابی می‌کند.
در چارچوب دیدگاه‌های نظریهٔ سازمانِ مری جو هچ (Mary Jo Hatch)، نوگرایی سازمان را پدیده‌ای قابل اندازه‌گیری، تبیین و بهبود می‌داند. عبارت تعیین‌کننده «شاخص‌های عینی» است: طرح‌ها با معیارهای سنجش‌پذیرِ کارایی، اثربخشی و عملکرد مقایسه می‌شوند.
| گزینهٔ دیگر | کانون واقعی آن | چه زمانی مناسب بود؟ |
|---|---|---|
| ۱. فرانوگرایی (postmodernism) | نقد گفتمان مسلط، قدرت و ادعاهای حقیقت جهان‌شمول | پرسش از اینکه طرح ظاهراً بی‌طرف، منافع چه کسانی را تأمین می‌کند |
| ۳. کلاسیک (classical) | روش‌های علمی کار، اصول اداری و بوروکراسی رسمی | کارایی وظیفه نزد تیلور، اصول فایول یا بوروکراسی وبر |
| ۴. نمادین (symbolic) | تفسیر اعضا، نمادها و معانی ساخته‌شده در تعامل اجتماعی | چگونگی فهم ساختار یا آیین سازمانی توسط اعضا |
نظریه‌های کلاسیک نیز برای کارایی اهمیت قائل‌اند؛ اما این سؤال دیدگاه‌ها را برحسب شیوهٔ شناخت سازمان تفکیک می‌کند و اندازه‌گیری عینی به نوگرایی اشاره دارد، نه یک مکتب خاص کلاسیک.
نکتهٔ کنکوری: اندازه‌گیری عینی ← نوگرایی؛ معنای مشترک ← نمادین؛ نقد ادعاهای مسلط ← فرانوگرایی.