سوال ۱۶۲ کنکور ارشد مدیریت کسب‌وکار (MBA) ۱۴۰۱
یک پیشرفت سنت‌شکن در کدام نوع از رهبری در مؤسسات تولیدی، خدماتی و طرح‌های عمرانی به‌شمار می‌آید که این رهبران باید نسبت به قالب ذهنی‌شان آگاه‌تر باشند تا تأیید کنند قالب ذهنی صنعتی چه موقع دید آن‌ها به دنیا را تحت‌تأثیر قرار دهد؟
پاسخ صحیح: گزینهٔ B — تغییر
پاسخ: گزینهٔ ۲ — رهبری تغییر (change leadership) مستلزم بررسی قالب ذهنی‌ای است که رهبر با آن تغییر را تفسیر می‌کند.
در بحث رهبری تغییرِ دین اندرسون و لیندا اکرمن اندرسون، مفروضات رهبران هم تفسیر رویدادها و هم شیوهٔ مداخلهٔ آنان را شکل می‌دهد. عبارت «نسبت به قالب ذهنی‌شان آگاه‌تر» به آشکارکردن همین مفروضات اشاره دارد. قالب ذهنی صنعتی (industrial mindset) ممکن است سازمان را ماشینی پیش‌بینی‌پذیر و تغییر را امری قابل‌تحمیل با برنامه و کنترل تلقی کند؛ شناخت این عدسی به رهبر کمک می‌کند به تغییراتی پاسخ دهد که با انسان، فرهنگ و عدم اطمینان نیز پیوند دارند.
- ۱. سیستمی (systems leadership): بر وابستگی متقابل و پیامدهای تغییر برای کل سیستم تأکید دارد؛ اگر حلقه‌های بازخورد و روابط اجزا محور سؤال بود، مناسب بود. اینجا مسئلهٔ مشخص، آگاهی رهبر تغییر از قالب ذهنی خودش است.
- ۳. اقتضایی (contingency leadership): رفتار رهبری را با شرایط موقعیت متناسب می‌کند؛ اگر تغییر سبک بر حسب وظیفه، پیروان یا موقعیت مطرح بود، پاسخ می‌شد.
- ۴. مشارکتی (participative leadership): کارکنان را در تصمیم‌ها دخالت می‌دهد؛ اگر تسهیم نفوذ و جلب مشارکت مطرح بود، مناسب بود، نه شناسایی چارچوب زیربناییِ تفسیر رهبر.
نکتهٔ کنکوری: بازاندیشی رهبر دربارهٔ مفروضاتِ شیوهٔ دیدن تغییر ← رهبری تغییر و آگاهی از قالب ذهنی.