فیزیک سؤال ۵۸ کنکور ۱۴۰۵

پاسخ: گزینهٔ ۲

در تیغهٔ متوازی‌السطوح، پرتو خروجی با پرتو فرودی موازی است، ولی نسبت به امتداد پرتو فرودی (خط‌چین) جابه‌جا می‌شود. هرچه ضریب شکست بیشتر باشد، پرتو درون شیشه بیشتر به خط عمود نزدیک می‌شود و این جابه‌جایی جانبی بزرگ‌تر است.
از نمودار می‌خوانیم که ${\lambda }_B<{\lambda }_A$ و $n_B>n_A$ است. پس باریکهٔ $\mathrm{B}$ در ورود به شیشه بیشتر از باریکهٔ $\mathrm{A}$ می‌شکند:

بنابراین پس از خروج از تیغه، پرتو $\mathrm{B}$ جابه‌جایی جانبی بیشتری دارد. گزینه‌ها را بررسی می‌کنیم:

• $\mathrm{۱}$)

  نادرست؛ یکی از دو پرتوی خروجی با پرتو فرودی موازی نیست، در حالی که پرتوهای خروجی هر دو باید با آن موازی باشند.

• $\mathrm{۲}$)

  درست؛ هر دو پرتو با خط‌چین موازی‌اند و پرتو $\mathrm{B}$ با ضریب شکست بزرگ‌تر، دورتر از خط‌چین است.

• $\mathrm{۳}$)

  نادرست؛ یکی از دو پرتوی خروجی با پرتو فرودی موازی نیست.

• $\mathrm{۴}$)

  نادرست؛ پرتو $\mathrm{A}$ دورتر از خط‌چین است، در حالی که باید پرتو $\mathrm{B}$ دورتر باشد.