سوال ۱۱۶ کنکور ارشد مدیریت ۱۴۰۰
کدام مفهوم، سه وظیفه برنامه‌ریزی، سیاست‌گذاری و بودجه‌ریزی را به‌هم مرتبط می‌سازد؟
پاسخ صحیح: گزینهٔ D — چارچوب مخارج میان مدت (MTEF)
پاسخ: گزینهٔ ۴ — چارچوب مخارج میان‌مدت (medium-term expenditure framework, MTEF).
در مدیریت مخارج عمومی، MTEF اولویت‌های سیاستی و برنامه‌های توسعه را به مخارج قابل تأمین در افق چندساله پیوند می‌دهد. سقف کلی منابع، محدودیت را تعیین می‌کند؛ دستگاه‌ها تعهدات موجود و برنامه‌های پیشنهادی را هزینه‌یابی می‌کنند؛ سپس اولویت‌ها با سقف مخارج سازگار می‌شوند. بودجهٔ سالانه، سال نخست این چارچوب را اجرا می‌کند.
عبارت تعیین‌کننده «سه وظیفه ... را به‌هم مرتبط» است. برنامه‌ریزی هدف‌ها را مشخص می‌کند، سیاست‌گذاری اولویت‌ها را برمی‌گزیند و بودجه‌ریزی منابع آنها را فراهم می‌سازد. MTEF افق زمانی و محدودیت منابع مشترک این سه را تأمین می‌کند.
| گزینهٔ دیگر | مفهوم واقعی | چه زمانی مناسب بود؟ |
|---|---|---|
| ۱ — EBF | وجوه فرابودجه‌ای، خارج از چارچوب بودجهٔ اصلی فعالیت می‌کنند؛ دامنه و نظارت آنها به پوشش بودجه مربوط است. | پرسش دربارهٔ وجوه خارج از بودجهٔ معمول، نه یکپارچگی برنامه‌ها و مخارج. |
| ۲ — ABC | هزینه‌یابی بر مبنای فعالیت (activity-based costing): هزینهٔ منابع را به فعالیت‌ها و سپس با محرک‌های هزینه به موضوعات هزینه تخصیص می‌دهد. | پرسش دربارهٔ اندازه‌گیری هزینهٔ فعالیت یا خدمت. |
| ۳ — GBG | حکمرانی بودجه‌ای خوب (good budgetary governance): شفافیت، پاسخ‌گویی، رویه‌های معتبر و انضباط مالی. | پرسش دربارهٔ کیفیت نهادها و فرایند تصمیم‌گیری بودجه‌ای. |
نکتهٔ کنکوری: پیوند چندسالهٔ سیاست و برنامه با اعتبارات سالانهٔ قابل تأمین، MTEF است؛ اندازه‌گیری هزینهٔ فعالیت، ABC است.