سوال ۲۵۶ کنکور ارشد مدیریت ۱۴۰۲
کدام روش، با مسئله عدم اطمینان زمانی، مستقیم‌تر برخورد می‌کند؟
پاسخ صحیح: گزینهٔ D — نمودار گانت
کلید رسمی: کلید رسمی (اولیه) گزینهٔ ۴ است، اما مدل‌سازی عدم اطمینان مدت فعالیت، گزینهٔ ۱ — پرت (PERT) — را تأیید می‌کند.
فن ارزیابی و بازنگری برنامه (Program Evaluation and Review Technique; PERT) مستقیماً با عبارت «عدم اطمینان زمانی»، یعنی عدم اطمینان مدت فعالیت (duration uncertainty)، ارتباط دارد. پرت کلاسیک که برای برنامهٔ پولاریس نیروی دریایی آمریکا توسعه یافت، از سه برآورد زمان فعالیت و تقریب مبتنی بر توزیع بتا برای محاسبهٔ مدت مورد انتظار و واریانس استفاده می‌کند.
فرض کنید زمان خوش‌بینانه، زمان محتمل‌ترین و زمان بدبینانه باشد. برآوردهای کلاسیک عبارت‌اند از:
مدت مورد انتظار با برآوردها هم‌واحد است؛ واحد واریانس، مجذور واحد زمان است. این روابط تقریب‌های متعارف پرت‌اند، نه روابطی که برای هر توزیع بتا عیناً برقرار باشند.
| گزینه | روش و کارکرد متمایزکننده | چه صورت سؤالی با آن مطابقت دارد؟ |
|---|---|---|
| ۱ — پرت (PERT) | با سه برآورد زمان، مدت‌های نامطمئن فعالیت را مدل‌سازی و میانگین و واریانس آن‌ها را برآورد می‌کند. | همین سؤال چاپ‌شده: برخورد مستقیم با عدم اطمینان مدت فعالیت. |
| ۲ — طرح‌ریزی شبکه (Network planning) | چارچوب عام نمایش فعالیت‌ها و روابط تقدم است و پرت و سی پی ام را در بر می‌گیرد. شبکه به‌تنهایی مدل احتمالی را تعیین نمی‌کند. | پرسش از نمایش وابستگی فعالیت‌ها یا خانوادهٔ روش‌های شامل پرت و سی پی ام. |
| ۳ — روش مسیر بحرانی (Critical Path Method; CPM) | سی پی ام کلاسیک برای هر فعالیت یک مدت قطعی در نظر می‌گیرد و مسیر بحرانی و شناوری را محاسبه می‌کند. | پرسش از زمان‌بندی مسیر بحرانی با مدت‌های معلوم فعالیت‌ها. |
| ۴ — نمودار گانت (Gantt chart) | نمودار میله‌ای هنری گانت، آغاز و پایان زمان‌بندی‌شدهٔ فعالیت‌ها و پیشرفت را در برابر زمان نمایش می‌دهد. می‌تواند برنامهٔ حاصل از پرت را نمایش دهد، اما خودْ عدم اطمینان مدت را برآورد نمی‌کند. | پرسش از نمایش تقویمی برنامه یا مقایسهٔ پیشرفت برنامه‌ریزی‌شده و واقعی. |
نکتهٔ کنکوری: «مدت نامطمئن / سه برآورد» ← پرت؛ «مدت قطعی / مسیر بحرانی» ← سی پی ام کلاسیک؛ «وابستگی‌ها» ← طرح‌ریزی شبکه؛ «میله‌ها در برابر زمان تقویمی» ← گانت.